Nr 0034, 16 lutego 2006

Rotawirusy występują na całym świecie, przenoszą się drogą fekalno-oralną (choroba brudnych rąk). Zachorowania zdarzają się głównie u dzieci w przedziale wieku
6 miesięcy – 3 lata, w miesiącach zimowych.

Okres wylęgania choroby wynosi od 12 godzin do 4-ch dni. Powodują one 20-40% wszystkich chorób jelitowo-biegunkowych u dzieci. W połowie przypadków zakażenie przebiega bezobjawowo. Natomiast w zakażeniu objawowym główną postacią choroby jest biegunka wodnisto-śluzowa, z wysoką gorączką. Mogą temu towarzyszyć objawy nieżytu nosa, gardła i oskrzeli, co imituje chorobę bakteryjną. Ciężkie postacie zakażenia mogą przebiegać z odwodnieniem, wymiotami i zaburzeniami metabolicznymi. Zakażone komórki jelita cienkiego wykazują niedobór enzymów, co wywołuje zaburzenie trawienia i wchłaniania nawet w dość długim okresie po ustąpieniu aktywnego zakażenia.
Postać bezobjawowa (nosicielstwo rotawirusów) zdarza się bardzo często, między innymi u noworodków chronionych przez przeciwciała bierne lub u niemowląt karmionych naturalnie.
Zdarzają się powszechnie nawroty zakażenia rotawirusowego, zakażenia szpitalne, epidemie w żłobkach i zbiorowiskach dziecięcych.
Leczenie jest objawowe, bez antybiotyków. Istotą leczenia jest niedopuszczenie do odwodnienia przez zastosowanie nawodniania doustnego, w ciężkich przypadkach dożylnego. Istotnym czynnikiem profilaktycznym jest naturalne karmienie niemowlęcia.
Wyprodukowano szczepionkę przeciwrotawirusową, która obecnie znajduje się w badaniach dotyczących bezpieczeństwa i skuteczności.

Agata Mijewska

W związku z Dniem Zakochanych, który już na dobre zadomowił się w Polsce, tym razem poruszę temat bliskich relacji międzyludzkich. Na jakiej zasadzie dobieramy się w pary? Kiedy ludzie „pasują” do siebie?
Często mówi się, że przeciwieństwa się przyciągają i że dobry układ między dwojgiem ludzi jest wtedy, kiedy wzajemnie się oni uzupełniają. Otóż kilka badań prowadzonych w latach 60-tych i 70-tych potwierdziło tę regułę, jednak wyniki były raczej wieloznaczne.
Okazuje się, że istnieje znacznie więcej dowodów potwierdzających inną koncepcję, a mianowicie, że dobieramy się w pary na zasadzie podobieństwa. Badania wielokrotnie wykazały, że interesujemy się osobami, które są do nas podobne i jesteśmy bardziej skłonni je polubić. Wynika to z naszej potrzeby dowartościowania. Osoba, która prezentuje podobne do naszych poglądy i postawy jest dla nas atrakcyjna, ponieważ jest to dla nas potwierdzenie tego, iż nasze opinie są słuszne. Lubimy mieć poczucie, że mamy rację i tym samym w naturalny sposób lubimy osoby, które poprzez swoje poglądy to potwierdzają. Jeżeli zaś mówimy o bliskim związku między dwojgiem ludzi, to szczególnie ważne jest tu wyznawanie podobnych wartości, a zatem zgoda w sprawach kluczowych. Jest to niezbędne do stworzenia udanej relacji. Inne poglądy, inny temperament, czy choćby różnice w preferowanych sposobach spędzania wolnego czasu zawsze będą źródłem mniejszych lub większych konfliktów.
W potencjalnym partnerze życiowym nie szukajmy zatem cech przeciwnych do naszych, ale takich, w których przypomina nam nas samych. Możemy w ten sposób zwiększyć prawdopodobieństwo tego, że nasz związek będzie udany.

Tomasz Polar

Pierwsze lata dziecka mają determinujący wpływ na stan uzębienia. Trzonowe zęby mleczne pozostają u dziecka aż do ok. 11 – 12 roku życia. Jeżeli dziecko nabawi się próchnicy w wieku 2 – 3 lat, to istnieje duże prawdopodobieństwo, że po niedługim czasie taki maluch trafi do dentysty obolaly i spuchnięty. Zapewne zapamięta tę wizytę jako bardzo nieprzyjemną. Tak więc o zęby malucha musimy dbać już przed pojawieniem się pierwszych mleczaków (pomiędzy 3 a 6 m-cem życia). Higiena jamy ustnej maluszka powinna polegać na przemywaniu jałowym gazikiem dziąseł po każdym karmieniu. Gazik można zamoczyć w czystej, przegotowanej wodzie lub w naparze z rumianku. W pierwszym roku życia należy wprowadzić higienę przy pomocy szczoteczki do zębów. Istnieją specjalne szczoteczki dla maluchów. Są one odpowiednio małe, mają zaokrągloną główkę i rączkę przystosowaną do trzymania przez dłoń rodzica. Ważne aby dziecko przyzwyczaiło się, że przynajmniej trzy razy dziennie a szczególnie po kolacji, rodzic myje mu ząbki. Trzeba też pamiętać, aby po wieczornym umyciu ząbków dawać dziecku do picia tylko soki niesłodzone lub czystą, niegazowaną wodę. Pastę można wprowadzić około 2 roku życia wtedy, gdy maluch nauczy się wypluwać. Jednak nie należy pozostawiać malucha sam na sam z tubką pasty. Na szczoteczkę należy wycisnąć niewielką ilość pasty, wielkości ziarnka grochu, i delikatnie, okrężnymi ruchami masować dziąsełka i ząbki malucha, zaczynając od tylnych powierzchni, idąc w kierunku przednich. Dobrze jest też pozwolić maluszkowi pobawić się szczoteczką, czy wybrać się razem do apteki i pozwolić wybrać kolor jego własnej szczoteczki. Zarówno pasta jak i szczoteczka powinny być dostosowane do wieku dziecka.
Tomasz Polar – lekarz stomatolog tel. 022 499-80-70

Każde krwawienie i pobolewanie podczas ciąży wymaga natychmiastowej porady lekarza. Może być bowiem sygnałem rozpoczynającego się poronienia.

Objawami tzw. poronienia zagrażającego są skąpe bezbolesne krwawienia z dróg rodnych pojawiające się w I trymestrze ciąży (przed ukończeniem 16. tygodnia).
Objawy tego poronienia najczęściej występują w dniach przypadających na kolejne menstruacje, a więc w 4., 8. i 12. tygodniu ciąży. Zdarzają się również często ok. 14. tygodnia ciąży, czyli w czasie, gdy łożysko podejmuje swą czynność, a produkcja hormonów w ciałku żółtym ulega znacznemu obniżeniu.
Krew jest wówczas żywoczerwona albo ma różowe zabarwienie. Jeśli krwawienie ustaje, krew ciemnieje, przybiera brązowawy kolor. Czasem jest zmieszana ze śluzem. Krwawienie może być krótkotrwałe i niewielkie. Zdarza się także, że pod względem obfitości przypomina normalną miesiączkę. Krwawienie z dróg rodnych we wczesnej ciąży jest często spotykanym zjawiskiem, pojawia się zwykle raz na cztery potwierdzone ciąże. Jest to zawsze krew matczyna, nie płodowa. Zdarza się, że krwawienie jest niewielkie i ustępuje samoistnie po krótkim czasie.
Jeżeli jednak krwawienie nasila się i towarzyszy mu tępy, rozpierający ból w podbrzuszu lub krzyżu, jest to tzw. poronienie rozpoczynające się.
Natomiast jeśli następuje dalsze wzmożenie powyższych objawów oraz zejście jaja płodowego lub jego części do kanału szyjki macicy, ma już miejsce poronienie w toku.  Poronienia niezupełne, zupełne, chybione
Gdy poronienie już się dokonuje, a tkanki łożyska i pęcherzyk płodowy, ewentualnie z zarodkiem, znajdują się w kanale szyjki macicy lub w pochwie, mamy do czynienia z poronieniem niezupełnym (w przypadku poronienia zagrażającego macica ma wielkość odpowiadającą rozwojowi ciąży, kanał szyjki macicy jest otwarty). W poronieniach niezupełnych część tkanek zostaje wydalona, a część jaja płodowego, drobne fragmenty kosmówki, czyli tzw. resztki po poronieniu, zalegają wewnątrz macicy i są przyczyną krwawienia, które może utrzymywać się przez dłuższy czas. Macica wymaga wówczas wyłyżeczkowania, gdyż w przeciwnym razie kobiecie grozi krwotok lub zakażenie wewnątrzmaciczne. Zabieg ten wykonuje się w znieczuleniu.
Jeśli wszystkie tkanki płodu wraz z zarodkiem zostały wydalone z macicy, poronienie jest zupełne (z reguły jest ono bardzo wczesne, do 7. tygodnia). Macica jest wówczas pusta i nie wymaga wyłyżeczkowania.
Poronienie chybione (nazywane poronieniem zatrzymanym lub ciążą obumarłą) to takie, w którym zarodek nie żyje, ale ciąża trwa nadal. Obumarły płód może pozostawać w jamie macicy przez kilka tygodni, nawet miesięcy. Macica przestaje się powiększać, ale jej szyjka pozostaje ściśle zamknięta. Wyniki testów ciążowych mogą być niepewne przez kilka tygodni po obumarciu płodu. Najlepszą metodą stwierdzenia, czy zarodek jest żywy, czy obumarł, jest badanie ultrasonograficzne. W 5. tygodniu ciąży można wyczuć już bicie serca noworodka, w 12. zbadać je za pomocą słuchawki dopplerowskiej. Jeżeli lekarz zdecyduje, że ciąża jest martwa, należy ją jak najszybciej usunąć.
Powodem krwawienia może być częściowe oddzielenie się łożyska lub błon płodowych od ścian macicy. Niekiedy do obumarcia zarodka i w konsekwencji do poronienia dochodzi nawet przy skąpym i krótkotrwałym krwawieniu. Kobieta ciężarna, która zaczęła krwawić, zawsze powinna zachować wydalone z krwią fragmenty tkanek, by lekarz mógł je zbadać.
O tym jak zapobiegać i leczyć w powyższych sytuacjach opowiem w następnym wydaniu Życia Powiatu Wołomińskiego.