Edward M. Urbanowski: Odrobina historii

Edward M. Urbanowski

Listopad 1981 r. Następuje radykalizacja w niektórych kręgach opozycji i grupach społecznych. Protestują studenci z kilkudziesięciu uczelni w geście solidarności z kolegami z Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Radomiu, którzy kwestionują wybór władz rektorskich. Strajkują nauczyciele w Lublinie. Strajk okupacyjny prowadzą studenci Wyższej Szkoły Pożarnictwa w Warszawie.

W tym czasie gen. Jaruzelski na VI Plenum KC PZPR oświadcza: nie sposób utrzymać obecnego stanu społecznego, co może prowadzić do konfrontacji, a nawet stanu wojennego.
Po stronie ?Solidarności? żądano przeprowadzenia demokratycznych wyborów. Straszono rząd, że odrzucenie postulatów ?Solidarności? będzie oznaczać strajk ostrzegawczy, a gdyby on nie przyniósł skutku to strajk generalny. Dodatkowo, by zademonstrować siłę ?Solidarności? jej mazowiecki region postanowił 17 grudnia zorganizować w Warszawie ogromną manifestację społeczną, która miała uczcić poległych w masakrze na Wybrzeżu w 1970 r. Do Warszawy miały dołączyć także inne miasta. Kierownictwo ?Solidarności” liczyło, że władza ulegnie pod naporem społecznym i nie będzie zdolna do zastosowania skutecznych form represji przeciwko takiej masie społecznej.
Kryzysowi społecznemu towarzyszył gigantyczny kryzys gospodarczy spowodowany przede wszystkim polityką gospodarczą dekady 1970-1980. Ciągłe strajki hamowały produkcję. W sklepach brakowało towarów. Ich ceny nie były dostosowane do ich kosztów produkcji. Jednocześnie nie było zgody kierownictwa ?Solidarności? na wprowadzenie podwyżek cen. To wszystko powodowało, że rząd nie był w stanie prowadzić polityki gospodarczej, nie był także w stanie zareagować na pogłębiający się kryzys gospodarczy. Nie był również w stanie spełnić żądań strony związkowej. Wybory, których domagała się ?Solidarność?, nie wchodziły w grę, bo oznaczałyby niechybny koniec PZPR. Natomiast dalsze trwanie w impasie ze związkowcami groziło eskalacją konfliktu, który mógłby doprowadzić do rozruchów w całym kraju. Zatem przy takiej kalkulacji najpewniejszą drogą do pozostania u sterów władzy było wprowadzenie stanu wojennego i zdławienie opozycji poprzez pozbawienie ?Solidarności? przywódców. Tak też wybrał gen. Jaruzelski i zdecydował o wprowadzeniu stanu wojennego. Termin wyznaczono na noc z 12 na 13 grudnia.
?Solidarność? została zaskoczona. W żaden sposób jej działacze nie spodziewali się tak sprawnie zorganizowanej akcji. Tylko nielicznym działaczom opozycji udało się uniknąć aresztowania. Paraliż decyzyjny był kompletny. Stąd akcje strajkowe i protestacyjne były nieliczne i szybko rozbijane przez milicję i wojsko. Jednak w Katowicach doszło do tragicznych wydarzeń. Celem stłumienia strajków w kopalniach ?Manifest Lipcowy? oraz ?Wujek? wykorzystano pluton specjalny ZOMO, który użył broni palnej. W kopalni ?Wujek? na skutek ostrzału zmarło dziewięciu górników, a 25 zostało rannych.
Stan wojenny został zawieszony 31 grudnia 1982 roku, a zniesiono go 22 lipca 1983 roku. W trakcie jego trwania internowano łącznie 10 131 działaczy związanych z ?Solidarnością?, a życie straciło około 40 osób.
Ocena historyczna tego faktu, paradoksalnie, nie jest dziś jednoznaczna. Dla jednych to początek końca komunizmu dla innych zaś trauma i powód do refleksji, nie zawsze obiektywnych.

 

Więcej informacji z Powiatu Wołomińskiego

XXV sesja sejmiku

XXV sesja sejmiku

Wotum zaufania i absolutorium dla Zarządu Województwa Mazowieckiego oraz 47 mln zł dla samorządów na programy obejmujące energetykę, gospodarkę odpadami i sport – [...]
0 komentarzy
Na straży kluczowych obiektów - kolejny dzień OGNISTEJ BURZY-26 w 5 MBOT

Na straży kluczowych obiektów – kolejny dzień OGNISTEJ BURZY-26 w 5 MBOT

Ochrona elektrowni wodnej, zabezpieczenie węzła kolejowego oraz obrona mostu na rzece Bug – to główne zadania realizowane przez żołnierzy 5 Mazowieckiej BOT podczas [...]
0 komentarzy

Krajowy Trening Pierwszej Pomocy na Mazowszu

Jak sprawdzić oddech, wezwać pomoc, wykonać resuscytację krążeniowo-oddechową i użyć defibrylatora? W sobotę, 20 czerwca mieszkanki i mieszkańcy województwa mazowieckiego będą mogli pod okiem [...]
0 komentarzy
Weekend w Kobyłce

Weekend w Kobyłce / 19-21.06

Czym zajmował się bartnik, a czym kowal? Pokaż dzieciom kawałek historii i odwiedź piknik historyczny. Wybierz się także na parafialny piknik Caritas i [...]
0 komentarzy
Sportowcy, trenerzy i społecznicy nagrodzeni w Ząbkach - II Ząbkowska Gala Sportu

Sportowcy, trenerzy i społecznicy nagrodzeni – II Ząbkowska Gala Sportu

W Ząbkach po raz drugi spotkali się ludzie, którzy na co dzień tworzą sportowe życie miasta. 18 czerwca odbyła się II Ząbkowska Gala [...]
0 komentarzy
Planowane wyłączenia prądu w Powiecie Wołomińskim

Planowane wyłączenia prądu w Powiecie Wołomińskim

W dniach od 22 do 26 czerwca planowane są przerwy w dostawie energii elektrycznej na terenie Powiatu Wołomińskiego. Dane o harmonogramie planowanych wyłączeniach [...]
0 komentarzy

Dzień otwarty w Liceum Ogólnokształcącym im. Bitwy Warszawskiej 1920 roku w Urlach

Poniedziałek 15 czerwca 2026 r. był dniem otwartym w Liceum Ogólnokształcącym im. Bitwy Warszawskiej 1920 roku w Urlach. Z tej okazji zorganizowano mnóstwo [...]
0 komentarzy

Radzymin – AED – małe urządzenie, które może uratować życie

W Gminie Radzymin przybywa ogólnodostępnych defibrylatorów AED, sfinansowanych z budżetu Gminy Radzymin. To ważny element budowania bezpieczeństwa mieszkańców, ponieważ w przypadku nagłego zatrzymania [...]
0 komentarzy
Program Mikroretencja

Program Mikroretencja

22 czerwca rusza nabór wniosków w programie Mikroretencja. Program jest realizowany przez Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie. To szansa [...]
0 komentarzy

Zarząd województwa mazowieckiego z absolutorium

1,9 mld zł na inwestycje oraz ponad 601 mln zł na wsparcie dla samorządów lokalnych i organizacji pozarządowych to bilans 2025 roku. Dziś [...]
0 komentarzy

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.