Edward M. Urbanowski: Odrobina historii

Edward M. Urbanowski

Listopad 1981 r. Następuje radykalizacja w niektórych kręgach opozycji i grupach społecznych. Protestują studenci z kilkudziesięciu uczelni w geście solidarności z kolegami z Wyższej Szkoły Inżynierskiej w Radomiu, którzy kwestionują wybór władz rektorskich. Strajkują nauczyciele w Lublinie. Strajk okupacyjny prowadzą studenci Wyższej Szkoły Pożarnictwa w Warszawie.

W tym czasie gen. Jaruzelski na VI Plenum KC PZPR oświadcza: nie sposób utrzymać obecnego stanu społecznego, co może prowadzić do konfrontacji, a nawet stanu wojennego.
Po stronie ?Solidarności? żądano przeprowadzenia demokratycznych wyborów. Straszono rząd, że odrzucenie postulatów ?Solidarności? będzie oznaczać strajk ostrzegawczy, a gdyby on nie przyniósł skutku to strajk generalny. Dodatkowo, by zademonstrować siłę ?Solidarności? jej mazowiecki region postanowił 17 grudnia zorganizować w Warszawie ogromną manifestację społeczną, która miała uczcić poległych w masakrze na Wybrzeżu w 1970 r. Do Warszawy miały dołączyć także inne miasta. Kierownictwo ?Solidarności” liczyło, że władza ulegnie pod naporem społecznym i nie będzie zdolna do zastosowania skutecznych form represji przeciwko takiej masie społecznej.
Kryzysowi społecznemu towarzyszył gigantyczny kryzys gospodarczy spowodowany przede wszystkim polityką gospodarczą dekady 1970-1980. Ciągłe strajki hamowały produkcję. W sklepach brakowało towarów. Ich ceny nie były dostosowane do ich kosztów produkcji. Jednocześnie nie było zgody kierownictwa ?Solidarności? na wprowadzenie podwyżek cen. To wszystko powodowało, że rząd nie był w stanie prowadzić polityki gospodarczej, nie był także w stanie zareagować na pogłębiający się kryzys gospodarczy. Nie był również w stanie spełnić żądań strony związkowej. Wybory, których domagała się ?Solidarność?, nie wchodziły w grę, bo oznaczałyby niechybny koniec PZPR. Natomiast dalsze trwanie w impasie ze związkowcami groziło eskalacją konfliktu, który mógłby doprowadzić do rozruchów w całym kraju. Zatem przy takiej kalkulacji najpewniejszą drogą do pozostania u sterów władzy było wprowadzenie stanu wojennego i zdławienie opozycji poprzez pozbawienie ?Solidarności? przywódców. Tak też wybrał gen. Jaruzelski i zdecydował o wprowadzeniu stanu wojennego. Termin wyznaczono na noc z 12 na 13 grudnia.
?Solidarność? została zaskoczona. W żaden sposób jej działacze nie spodziewali się tak sprawnie zorganizowanej akcji. Tylko nielicznym działaczom opozycji udało się uniknąć aresztowania. Paraliż decyzyjny był kompletny. Stąd akcje strajkowe i protestacyjne były nieliczne i szybko rozbijane przez milicję i wojsko. Jednak w Katowicach doszło do tragicznych wydarzeń. Celem stłumienia strajków w kopalniach ?Manifest Lipcowy? oraz ?Wujek? wykorzystano pluton specjalny ZOMO, który użył broni palnej. W kopalni ?Wujek? na skutek ostrzału zmarło dziewięciu górników, a 25 zostało rannych.
Stan wojenny został zawieszony 31 grudnia 1982 roku, a zniesiono go 22 lipca 1983 roku. W trakcie jego trwania internowano łącznie 10 131 działaczy związanych z ?Solidarnością?, a życie straciło około 40 osób.
Ocena historyczna tego faktu, paradoksalnie, nie jest dziś jednoznaczna. Dla jednych to początek końca komunizmu dla innych zaś trauma i powód do refleksji, nie zawsze obiektywnych.

 

Więcej informacji z Powiatu Wołomińskiego

Mazowsze stawia na profilaktykę. Rusza nabór do programu „Mazowsze dla zdrowia”

Mazowsze stawia na profilaktykę. Rusza nabór do programu „Mazowsze dla zdrowia”

Warsztaty, spotkania edukacyjne, pikniki promujące zdrowy styl życia, akcje profilaktyczne – na te projekty można otrzymać wsparcie w ramach programu „Mazowsze dla zdrowia”. [...]
0 komentarzy
Wołomin: dramatyczne zderzenie trzech aut. Ulica zamieniła się w miejsce akcji ratunkowej

Wołomin: dramatyczne zderzenie trzech aut. Ulica zamieniła się w miejsce akcji ratunkowej

W poniedziałek, 2 lutego 2026 roku, w Wołominie na ulicy Lipińskiej doszło do poważnego wypadku drogowego. Na jednej z głównych ulic miasta rozegrały [...]
0 komentarzy
Kobyłka - Szkoły z nowym wyposażeniem

Kobyłka – Szkoły z nowym wyposażeniem

Do szkół podstawowych w Kobyłce trafił nowoczesny sprzęt multimedialny, który poprawi warunki nauki uczniów oraz pracy nauczycieli. Miasto Kobyłka pozyskało dla wszystkich szkół [...]
0 komentarzy

Pomoc w najtrudniejszych momentach życia – gmina Wołomin wspiera opiekę paliatywną

Opieka paliatywna to szczególny obszar wsparcia, w którym kluczowe znaczenie mają godność, szacunek oraz kompleksowa pomoc osobom chorym i ich bliskim. Gmina Wołomin [...]
0 komentarzy

Wsparcie Fundacji Totalizatora Sportowego dla boiska przy szkole specjalnej w Radzyminie

Zakończony w grudniu remont boiska przy Szkole Podstawowej Specjalnej im. Marii Konopnickiej w Radzyminie uzyskał dodatkowe wsparcie finansowe. Do realizacji inwestycji włączyła się [...]
0 komentarzy

Działania nadzorcze wojewody mazowieckiego w sprawie schroniska w Sobolewie były podejmowane od listopada 2025 roku

Wojewoda mazowiecki zareagował na sygnały dotyczące schroniska w Sobolewie już pod koniec listopada 2025 r. Niezwłocznie wystąpiono o wyjaśnienia do służb weterynaryjnych oraz [...]
0 komentarzy
Mazowsze stawia na aktywność i integrację seniorów

Mazowsze stawia na aktywność i integrację seniorów

Warsztaty artystyczne i ruchowe, poznawanie regionu, spotkania z psychologiem czy dietetykiem – to tylko część inicjatyw, na jakie samorządy lokalne mogą pozyskać dofinansowanie [...]
0 komentarzy

Marecki Klub Kobiet z Pasją zaprasza na XI edycję imprezy dedykowanej wszystkim Paniom z miasta Marki. SZMINKA 2026

„Proszę się nie poddawać. Nigdy w życiu!” – to hasło pod jakim w tym roku odbędzie się jedenasta edycja Konwentu Kobiet SZMINKA, organizowanego [...]
0 komentarzy
Planowane wyłączenia prądu w Powiecie Wołomińskim

Planowane wyłączenia prądu w Powiecie Wołomińskim

W dniach od 2 do 6 lutego  planowane są przerwy w dostawie energii elektrycznej na terenie Powiatu Wołomińskiego. Informacja dla Odbiorców Uprzejmie informujemy, [...]
0 komentarzy
Wybuch gazu w Starym Kraszewie. Jedna osoba poszkodowana, budynek poważnie uszkodzony

Wybuch gazu w Starym Kraszewie. Jedna osoba poszkodowana, budynek poważnie uszkodzony

W piątek, 30 stycznia 2026 roku, w miejscowości Stary Kraszew (pow. wołomiński) doszło do groźnego zdarzenia. Służby zostały zaalarmowane w związku z wybuchem [...]
0 komentarzy

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.